BUĞDAYLI KÖYÜ
Uşak İli Karahallı İlçesi
YERİ VE DURUMU
Buğdaylı köyü Uşak İli Karahallı İlçesine bağlı bir yerleşim birimidir. Köy nüfusu 953 kişi olup hane sayısı 400'dür.
Buğdaylı köyü Karahallı ilçesine 2 km mesafededir. Deniz seviyesinden yüksekliği yaklaşık 850 metredir. Köyün doğusunda Karahallı ilçesi, Batısında Kaykıllı köyü, Güneyinde Sırıklı ve Ekizbaba köyleri, kuzeyinde ise Paşalar köyü bulunmaktadır.
Köyün ulaşımı ilçeye bağlı asfalt bir yolla yapılmaktadır. Yol yeni ve düzgün olup yaz kış açık durumdadır. Köy yerleşimi 3 tepenin yamaçları üzerine kuruludur. Karasal bir iklim hüküm sürmektedir.
Köyde resmi olmamakla birlikte halk tabiri ile Aşağı ve Yukarı olmak üzere 2 mahalle bulunmaktadır. Köy halkı geçimini dokumacılıkla sağlamaktadır. Ayrıca köyde yaşayan bir çok emekli bulunmaktadır. Köy 1. derecede Karahallı ilçesinin etkisi altındadır.
TARİHÇESİ
Köyün kesin kuruluş tarihi belli olmamakla birlikte 1264 yıllarına kadar dayanmaktadır. Buğdaylı adının bir cemaat veya boy adından geldiği tahmin edilmektedir.
Buğdaylu, tarih içinde Anadolu Beylerbeyliği Kütahya Sancağı, Uşak kazasına bağlı olarak kayıtlara geçmiştir. (1570 yılına kadar Uşak kazası Hayrebat nahiyesine bağlıdır.)
Buğdaylu Karyesi ile ilgili en eski kayıt 1481-1512 yılları arası Padişah 2. Bayezit dönemine aittir. Daha sonra 1520 yılında Kanuni Sultan Süleyman döneminde ve 1570 yılında Padişah 2. Selim döneminde kayıtlar yapılmıştır.
1571 yılı kayıtlarında köyde, Yukarı mahalle Mustafa bin Ahmet Vakfı bulunmaktadır. Vakfın gelir kaynağı ise bağ geliri olarak kayıtlıdır.
Kuruluşundan bu yana Buğdaylı Köyü en fazla nüfusu 1985 yılında yakalamıştır: 1703 kişi.
FİZİKSEL YAPI VE ÇEVRESEL KAYNAKLAR
Köy eğimli bir arazi üzerine kurulmuştur. Arazinin temeli kayalıktır. Aşağı Mahalle ve civarı topraklar daha verimli olarak bilinmektedir. Köyde yağışa bağlı tarım yapılmaktadır.
SU VE ELEKTRİK DURUMU
Köyün içme suyu Coğuplu deresinden gelmektedir. 18 km mesafeden getirilen su yeterli olmakla birlikte çift terfi sistemi nedeniyle maliyeti yüksektir. Suyun kalitesi orta derecedir.
Köy arazisinde su çıkan yer yok gibidir. Yapılan sondajlarda en az 250 metreden su çıkabileceği öğrenilmiştir.
Köy dışında bulunan Kuyu Boğazı denilen mevkide hangi tarihte yapıldığı belli olmayan 6 adet su kuyusu bulunmaktadır. Çok eski yıllarda köy suyunun bu bölgeden temin edildiği bilinmektedir. Yerinde gördüğümüz kuyular birbirine yerin 10 metre altından kanallar vasıtasıyla bağlantılı olduğu, hatta bu yer altı kanallarının köy içine kadar geldiği, eski yıllarda faal bir durumda olduğu anlatılmıştır.
Mevcut kuyulardan birisinin suyu halen içmeye kullanılmaktadır. Köydeki elektrik enerjisi yeterli ve problemsizdir.
SAĞLIK VE EĞİTİM
Sağlık: Köyde bir adet lojmanı ile birlikte yapılmış sağlık ocağı bulunmaktadır. Hiçbir resmi görevlinin bulunmadığı bu bina 15 yıldır boş bir vaziyettedir. Köye bir ebe görevlendirilmesi talep edilmektedir.
Eğitim: Köyde 1 ilköğretim okulu bulunmaktadır. 1946 yılında açılan köy okulu A kategorisindedir. 98 öğrencinin eğitim gördüğü okulda 12 öğretmen ve 1 hizmetli görev yapmaktadır. Okulda bilgi teknoloji sınıfı, fen laboratuvarı ve ana sınıfı bulunmaktadır. Köyden 25 öğrenci taşımalı eğitimle Karahallı'da okumaktadır.
Köyün okur yazar oranı yüksektir. Köyden yetişenler arasında 1 hakim, 1 savcı, 10 doktor, 1 Albay, 1 Yarbay, çok sayıda öğretmen bulunmaktadır. Ayrıca köyün gururla bahsettikleri Amerika'da eğitim görmüş, halen Boğaziçi Üniversitesinde öğretim görevlisi olan bir şahsiyet bulunmaktadır.
HAYVANCILIK VE TARIM
Hayvancılık: Köyde hayvancılık hiç yok gibidir. Birkaç ailede az sayıda küçükbaş hayvan bulunmaktadır.
Tarım: Köy sınırı içinde koruluk yoktur. Bu durumu gören köy halkı ağaçlandırma için büyük bir faaliyette bulunmuştur. Turpçu tepesi olarak bilinen yere 150 dönüm üzerine 45 bin ağaç dikilmiştir.
Buğdaylı köyü badem ağaçları ile ünlüdür. Bölgenin en iyi ve lezzetli bademi yetiştirilmektedir. Her evin bahçesinde 10 adet ve fazlası badem ağacı bulunmaktadır.
Köyde herkesin kendisine yetecek kadar tarla ve bağı bulunmaktadır. Ticari amaçla yapılan tarım ve üretim yoktur. 1500 dönüm civarında ekilebilir arazi bulunmaktadır. Buğday, nohut, bostan ekilmektedir.
GEÇİM KAYNAKLARI
Köylüler geçimlerini dokumacılık yoluyla temin ederler. Ayrıca emekliler bulunmaktadır. Halen 35 evde otomatik dokuma tezgahları ile fason dokuma yapılmaktadır. Viskon bezi, ceplik ve kaput bezi üretilmektedir. Eski yıllardaki canlılık bu gün kalmamıştır.
DİĞER BİLGİLER
Buğdaylı, seyyar satıcı ve tüccarın bol olduğu bir köydür. Seyyar satıcılık ve ticaretin yüz yıllardır yapıldığı anlatılmaktadır. Ayrıca çevrede en çok zengini ve en çok fakiri olan köy olarak da bilinir.
Köyde 7 bakkal dükkanı ve 4 kahvehane bulunmaktadır. Kahveler yazın boş kışın ise doludur. Hiçbir sosyal yaşamın görülmediği köyde tek canlılık kahve sohbetleri ve komşuluk ilişkileridir. Köyde hiçbir adli olay meydana gelmemektedir. Sakin ve sessiz bir köy yaşamı sürdürülmektedir.
Köyün kanalizasyon sistemi yeterlidir. Köydeki kalabalık aileler: Aydınlar, Ayanlar, Kadılar, Hacı ümmetler.
Camiler: Köyde aşağı ve yukarı cami olmak üzere 2 cami bulunmaktadır. Her iki caminin din görevli kadrosu tamdır.
Köy meydanında hayırsever işadamı Rasim Çelik tarafından bağışlanmış bir cenaze yıkama ünitesi bulunmaktadır. Köy meydanında büyük ve güzel bir Atatürk heykeli bulunmaktadır.
Köyde biri eski biri yeni olmak üzere 2 adet Muhtarlığa ait hizmet binası bulunmaktadır. Eski binada Muhtarlık bürosu bulunmakta, yeni binada ise kahvehane ve iş yeri ve yazıhane türü yer vardır.
Not: Buğdaylı köy gezimizde bize yardım ve kolaylık gösteren Muhtar Ahmet Aydın, Aza Durmuş Tufan ile bahçesinde bükme ve ayran ikram eden eski muhtar Sefer Ay ve okulda kendileri ile görüştüğümüz tüm öğretmenlerimize ilgilerinden dolayı teşekkürlerimizi sunarız. Ayrıca Aşağı Mahallede bulunan kültürel varlık durumundaki küçük göl ile Kuyu Boğazında bulunan su kuyularının korunmasını özellikle tavsiye ederiz.
Araştırma: Mehmet ÇOLAK